Otizm Spektrum Bozukluğu Değerlendirmesinde Gözlemlenecek Öğeler

SOSYAL-DUYGUSAL ALAN

  • Göz kontaktı
  • Gülümsemeye yanıt
  • Kendiliğinden etkileşim başlatıp başlatmaması
  • Adını çağırmaya tepkisi
  • Ebeveynden ayrılmaya tepki
  • Ce oyununa tepkisi
  • İşaret parmağı kullanımı
  • Motor taklit (bye-bye-öpücük)
  • Ortak dikkat
  • Aile bireyleri ile etkileşim / oyun biçimi, katılımı
  • Yabancılar (muayene eden kişi) ile etkileşim paterni
  • İlgilerini kendiliğinden paylaşıp paylaşamaması
  • Hayali, taklide dayalı oyunlar ve bunu oynama biçimi
  • Oyuncaklarla oynama biçimi
  • Empati becerisi
  • Kendi başına bırakıldığında tutumu ve yaptıkları

DİL BECERİLERİ

  • Anlama becerisi, komut alma
  • Anlamlı kelime
  • Cümlelerinin içerdiği kelime sayısı
  • Anlatım dili
  • Spontan konuşma beceri seviyesi
  • Pragmatik ve semantik beceriler
  • Konuşmada patolojik patern, örneğin ekolali, perseverasyon, zamirlerin ters söylenmesi, neolojizm
  • Ses tonu
  • Karşılıklı konuşmayı yürütme becerisi
  • Artikülasyon sorunu

TEKRARLAYICI TÖRENSEL DAVRANIŞLAR 

  • Motor stereotipler
  • Törensel davranışlar
  • Özel ilgi alanları
  • Yaşa uygunsuz ilgi alanları
  • Oyuncaklarla işlevsiz ilgilenme
  • Duyusal hipersensivite, hiposensivite (kokuya, sese, tada, dokunsal duyarlılıklar)
  • Değişime karşı tutumu
  • Törensel davranış / motor stereotipi durdurmaya karşı tutumu

Kaynak: Nahit Motavalli Mukaddes’in “Otizm Spektrum Bozuklukları Tanı ve Takip” kitabından alıntıdır.